สวิตเซอร์แลนด์ยังไม่มีกฎหมายสเตเบิลคอยน์โดยเฉพาะ แต่มีสิ่งที่เข้มงวดกว่านั้น คือกฎด้านธนาคาร กองทุน และการป้องกันการฟอกเงิน FINMA นำกฎเหล่านี้มาใช้กับสเตเบิลคอยน์ และอธิบายวิธีการไว้ในแนวทาง (Guidance) 06/2024
ใบอนุญาตเฉพาะกำลังจะมา แต่ยังไม่มีผลบังคับใช้ คู่มือนี้อธิบายทั้งสองเรื่อง และเป็นส่วนหนึ่งของคู่มือการทำธุรกิจการเงินในสวิตเซอร์แลนด์ของเรา
คำถามแรก: เงินฝากหรือกองทุน?
สเตเบิลคอยน์ที่มีเงินสำรองหนุนหลังให้ผู้ถือมีสิทธิเรียกร้องต่อผู้ออก FINMA จึงถามคำถามเดียว: ใครถือเงินสำรอง และถือไว้เพื่อใคร?
- ผู้ออกถือไว้เพื่อตัวเอง: สิทธิเรียกร้องของผู้ถือมักถือเป็นเงินฝาก และการรับเงินฝากจากประชาชนเป็นธุรกิจต้องมีใบอนุญาตธนาคาร
- ผู้ออกถือไว้เพื่อผู้ถือ: โครงสร้างนี้มีลักษณะเหมือนโครงการลงทุนร่วม (collective investment scheme) ซึ่งต้องอยู่ภายใต้กฎหมายว่าด้วยโครงการลงทุนร่วม
Swiss VASP: ความหมายของคำนี้ในสวิตเซอร์แลนด์
VASP (virtual asset service provider) เป็นคำสากลที่ FATF ใช้เรียกธุรกิจที่แลกเปลี่ยน โอน หรือรับฝากดูแลสินทรัพย์คริปโตให้ลูกค้า ในสวิตเซอร์แลนด์ VASP คือตัวกลางทางการเงินตามกฎหมายป้องกันการฟอกเงิน ส่วนใหญ่ดำเนินงานผ่านการเป็นสมาชิก SRO และต้องมีใบอนุญาตจาก FINMA เมื่อกิจกรรมเข้าข่ายธุรกิจธนาคาร การค้าหลักทรัพย์ หรือใบอนุญาต crypto institution ที่กำลังจะมา
เส้นทางที่ผู้ออกส่วนใหญ่ใช้: หนังสือค้ำประกันจากธนาคาร
กฎข้อบังคับว่าด้วยธนาคาร (Banking Ordinance) มีข้อยกเว้นไว้ หากธนาคารค้ำประกันการชำระคืนเงินต้นและดอกเบี้ย เงินนั้นจะไม่นับเป็นเงินฝากจากประชาชน ผู้ออกสเตเบิลคอยน์ในสวิตเซอร์แลนด์ส่วนใหญ่ใช้เส้นทางนี้และไม่ต้องมีใบอนุญาตธนาคาร
FINMA กำหนดมาตรฐานขั้นต่ำของการค้ำประกันดังกล่าวไว้ดังนี้
- ผู้ถือแต่ละรายต้องมีสิทธิเรียกร้องของตัวเองต่อธนาคารผู้ค้ำประกันในสวิตเซอร์แลนด์ และต้องรู้ว่าตนมีสิทธินี้
- การค้ำประกันต้องครอบคลุมเงินฝากจากประชาชนทั้งหมด รวมดอกเบี้ย ตลอดเวลา
- ผู้ถือต้องสามารถเรียกให้ชำระตามการค้ำประกันได้อย่างรวดเร็วและง่ายดาย
- สิทธิเรียกร้องต้องถึงกำหนดชำระเมื่อผู้ออกล้มละลาย
มีข้อควรระวังสองข้อ ข้อแรก การค้ำประกันไม่ใช่ใบอนุญาตธนาคาร ผู้ถือจึงไม่ได้รับความคุ้มครองเงินฝากของสวิส ข้อสอง สภาสหพันธรัฐ (Federal Council) ตั้งข้อสังเกตว่าบางบริษัทใช้ข้อยกเว้นนี้เพื่ออยู่นอกระบบใบอนุญาต คาดได้เลยว่า FINMA จะตรวจสอบอย่างใกล้ชิด
การป้องกันการฟอกเงิน: ทุกคนที่ถือ ไม่ใช่แค่ผู้ถือรายแรก
แม้จะมีการค้ำประกัน ผู้ออกก็ยังเป็นตัวกลางทางการเงิน และต้องเป็นสมาชิกขององค์กรกำกับดูแลตนเอง (SRO) (ดูคู่มือ SRO ของเรา)
FINMA ไปไกลกว่านั้น ผู้ออกหรือตัวกลางที่อยู่ภายใต้การกำกับดูแลต้องตรวจสอบตัวตนของทุกคนที่ถือสเตเบิลคอยน์ โทเคนยังต้องมีข้อจำกัดในการโอนทั้งทางสัญญาและทางเทคนิค เหรียญที่หมุนเวียนได้อย่างเสรีบนบล็อกเชนสาธารณะจึงไม่เข้ากับกฎเหล่านี้
สิ่งที่กำลังจะมา: ใบอนุญาตเฉพาะ
เมื่อวันที่ 22 ตุลาคม 2025 สภาสหพันธรัฐเปิดรับฟังความคิดเห็นเกี่ยวกับใบอนุญาตใหม่สองประเภท
- Payment instrument institution (สถาบันตราสารการชำระเงิน) จะมาแทนใบอนุญาตฟินเทค และยกเลิกเพดานเงินลูกค้า 100 ล้านฟรังก์สวิส มีเพียงสถาบันประเภทนี้เท่านั้นที่ออกสเตเบิลคอยน์สวิสได้ หมายถึงเหรียญที่ออกในสวิตเซอร์แลนด์และผูกกับสกุลเงินเดียว ธนาคารจะออกเองโดยตรงไม่ได้ แต่ต้องตั้งบริษัทลูกที่มีใบอนุญาตแยกต่างหาก ผู้ถือมีสิทธิขอไถ่ถอนตามมูลค่าที่ตราไว้ได้ทุกเมื่อ ด้านการป้องกันการฟอกเงิน ผู้ออกสามารถบล็อกกระเป๋าเงินที่อยู่ในรายชื่อแทนการระบุตัวตนผู้ถือทุกคน ดูใบอนุญาตใหม่จะอนุญาตให้ทำอะไรได้บ้าง เงินของลูกค้าจะแยกออกจากกองทรัพย์สินหากผู้ออกล้มละลาย และผู้ออกต้องเผยแพร่เอกสาร white paper
- Crypto institution จะครอบคลุมบริการที่เกี่ยวกับสินทรัพย์คริปโตที่มีลักษณะเพื่อการซื้อขาย ดูคู่มือใบอนุญาตคริปโตสวิสของเรา
การรับฟังความคิดเห็นปิดลงเมื่อวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2026 สภาสหพันธรัฐมีแผนจะส่งร่างกฎหมายเข้าสู่รัฐสภาเร็วที่สุดในครึ่งหลังของปี 2026 จนกว่ารัฐสภาจะลงมติ กฎปัจจุบันยังคงใช้บังคับ
สิ่งที่ควรทำตอนนี้
- เลือกโครงสร้างก่อน: หนังสือค้ำประกันจากธนาคาร โครงสร้างแบบกองทุน หรือรอใบอนุญาตใหม่
- คุยกับธนาคารผู้ค้ำประกันแต่เนิ่น ๆ มีไม่กี่แห่งที่จะตอบรับ และจะทดสอบระบบป้องกันการฟอกเงินของคุณอย่างหนัก
- ออกแบบโทเคนสำหรับผู้ถือที่ระบุตัวตนแล้วตั้งแต่วันแรก การเพิ่มข้อจำกัดภายหลังมีต้นทุนสูงกว่า
- วางระบบให้การย้ายไปสู่ใบอนุญาตใหม่เป็นเพียงขั้นตอนหนึ่ง ไม่ใช่การสร้างใหม่ทั้งหมด
ให้เราตรวจสอบโครงสร้างสเตเบิลคอยน์ของคุณ หรือเขียนถึงเราที่ thailand@fintechlex.com
หากคุณต้องการจัดตั้งหรือซื้อบริษัทคริปโตในสวิตเซอร์แลนด์ ดูบริการใบอนุญาตคริปโตสวิสและการซื้อบริษัทของเรา
บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไปเท่านั้น ไม่ถือเป็นคำแนะนำทางกฎหมาย


